Gỡ khó cho doanh nghiệp đóng tàu

Ông Lê Văn Hải, Phó Tổng Giám đốc Công ty Đóng tàu Hạ Long cho biết: Do tình hình kinh tế khó khăn, nhiều đối tác nước ngoài cũng đang muốn huỷ hợp đồng vì không đủ tiền trả vậy nên hầu hết các doanh nghiệp đóng tàu trong nước đã phải tính đến việc sử dụng vật liệu đã (hoặc sẽ) nhập khẩu để đóng tàu phục vụ các đơn hàng trong nước. Tuy nhiên, giải pháp này cũng đang gặp nhiều khó khăn nếu Chính phủ vẫn thực hiện việc thu thuế nhập khẩu đối với nguyên, vật liệu đóng tàu.

Qua tìm hiểu, hiện nay Công ty Đóng tàu Hạ Long đang hoàn thiện tàu HL15, HL16, 2 tàu 47.500 tấn, 1 tàu 1.800 TEU, triển khai đóng 2 tàu kiểm ngư, tìm khách hàng bán tàu HL14 do khách đặt đóng huỷ hợp đồng… Thống kê từ năm 2011 đến nay, phía Công ty đã phải huỷ khá nhiều đơn hàng nước ngoài do tình hình vận tải thuỷ quốc tế khó khăn, khủng hoảng kinh tế lấn sâu vào các ngành kinh tế. Đây cũng là khó khăn chung của tất cả các đơn vị đóng tàu trong nước hiện nay. Một trong những giải pháp khắc phục của ngành đóng tàu là chuyển đổi các đơn hàng nước ngoài bị huỷ hợp đồng sang đóng tàu nội địa và tích cực kêu gọi các hợp đồng trong nước. Tuy nhiên, để thực hiện giải pháp này không phải là điều đơn giản. Nguyên nhân là do rất nhiều nguyên, vật liệu mà trong nước không sản xuất được phải nhập khẩu trong thời gian tới có thể bị tính thuế sẽ gây khó khăn cho cả đơn vị sản xuất lẫn mua tàu trong nước. Cụ thể, theo nội dung công văn số 4963/BTC-TCHQ ngày 13-4-2012 của Bộ Tài chính thì căn cứ vào một số nội dung như: Danh mục nguyên liệu, vật tư nhập để phục vụ cho mục đích sản xuất xuất khẩu, thực tế hàng hoá nhập khẩu tại từng thời điểm nhập khẩu và định mức nguyên liệu… để các đơn vị hải quan xác định miễn thuế nhập khẩu. Như vậy, doanh nghiệp chỉ được miễn thuế nguyên liệu, vật tư bán thành phẩm trong nước chưa sản xuất đã nhập khẩu và sử dụng thời điểm trước đó. Trong khi, chu kỳ đóng mới một con tàu có khi phải mất đến hàng năm và doanh nghiệp vẫn sẽ phải nhập khẩu thêm nguyên liệu để phục vụ đóng tàu.

Hạ thuỷ tàu đóng mới tại Công ty Đóng tàu Hạ Long. Ảnh: Thái Cảnh

Trước những khó khăn chung của ngành đóng tàu, trung tuần tháng 8 vừa qua, Bộ Tài chính đã có công văn số 10312/BTC-TCHQ về việc tháo gỡ vướng mắc về thuế đối với nguyên liệu, vật tư, bán thành phẩm phục vụ đóng tàu xuất khẩu nhưng hợp đồng đóng tàu xuất khẩu bị huỷ nay chuyển sang đóng tiêu thụ nội địa. Theo đó, thuế nhập khẩu sẽ được xử lý theo hướng, nguyên liệu, vật tư, bán thành phẩm trong nước chưa sản xuất được đã nhập khẩu (kể cả phần đã đưa vào sử dụng và phần còn lưu trong kho chờ sử dụng) để phục vụ đóng tàu xuất khẩu bị huỷ hợp đồng xuất khẩu nay doanh nghiệp chuyển số nguyên liệu, vật tư này sang đóng tàu tiêu thụ nội địa. Doanh nghiệp và hải quan địa phương có trách nhiệm phối hợp thanh khoản nguyên liệu, vật tư nhập khẩu theo loại hình sản xuất xuất khẩu để đóng tàu; kiểm tra, xác định hàng hoá không thuộc Danh mục hàng hoá trong nước đã sản xuất được theo đúng quy định. Với nguyên liệu, vật tư, bán thành phẩm trong nước chưa sản xuất được để phục vụ đóng tàu xuất khẩu nhưng bị huỷ hợp đồng, doanh nghiệp chuyển sang đóng tàu tiêu thụ nội địa nhưng chưa nhập khẩu thì thực hiện đăng ký Danh mục hàng hoá miễn thuế cho dự án đóng tàu theo đúng quy định hiện hành tại Điều 102 Thông tư 194/2010/TT-BTC năm 2010 của Bộ Tài chính. Ngay sau khi kết thúc hợp đồng đóng tàu, doanh nghiệp phải thực hiện quyết toán với cơ quan hải quan nơi đăng ký Danh mục nhập khẩu và sử dụng toàn bộ hàng hoá đã được miễn thuế theo quy định.

Có thể nói, quy định mới này đã giúp doanh nghiệp đóng tàu hiện nay bớt đi nỗi lo về thuế để có thể tập trung sản xuất, tìm hướng phát triển phù hợp hơn trong điều kiện kinh tế khó khăn như hiện nay.

Hồng Nhung