Năm 2001-2002, nhằm nâng cao đời sống cũng như tạo điều kiện cho người dân các xã nghèo có điều kiện thông thương trao đổi hàng hoá, từ nguồn vốn 135 huyện Bình Liêu đã xây 3 chợ nông thôn ở các xã Lục Hồn, Vô Ngại, Húc Động. Tuy các chợ không rộng (diện tích từ 300-500m2/chợ), kinh phí đầu tư không lớn (đều dưới 500 triệu đồng/chợ, tính theo thời giá năm 2001, 2002), chủ yếu chi vào việc tạo mặt bằng và xây 2 – 3 ki ốt kiểu đơn giản nhưng nhiều người vẫn cảm thấy lãng phí vì các chợ hoạt động kém hiệu quả.
Vắng vẻ nhất phải kể đến chợ Vô Ngại (xã Vô Ngại), vì xã nằm cạnh thị trấn Bình Liêu nên người mua, kẻ bán đều tập trung về chợ thị trấn bởi chợ này được xây dựng to hơn, hàng hoá phong phú hơn. Do vậy, chợ Vô Ngại tuy nằm ở mặt đường QL18C, rất thuận lợi giao thông nhưng không thu hút được các hộ kinh doanh vào chợ. Trước cổng là bãi rác lớn chứng tỏ chợ đã lâu không hoạt động. Bên trong chợ vắng lặng, không có bóng dáng người mua bán, một vài chỗ trong chợ được tận dụng làm chỗ xếp củi và phơi quần áo. Chợ Húc Động (xã Húc Động) và chợ Lục Hồn (xã Lục Hồn) thì hoạt động tốt hơn. Các chợ này đều nằm ở xa thị trấn, nên người dân trong xã còn đến mua, bán. Vậy mà, nếu không được anh cán bộ huyện đi cùng cho biết trước, thì tôi cũng khó hình dung đó là cái chợ, vì không thấy có tấm biển nào được treo để người lạ biết đây là chợ. Bên trong có vài quán bán hàng, khi đó khoảng 10 giờ sáng mà chợ vẫn vắng vẻ. Một chủ kinh doanh tại chợ Húc Động cho hay: "Do xã nhiều hộ nghèo nên người dân không có tiền để đi chợ hàng ngày. Người dân ở đây chỉ có tiền khi bán lúa, hay keo, quế… nhưng nhiều khi được món tiền đó họ lại để dành mua các vật dụng khác. Một phần do họ tự làm ra lúa gạo, trồng được rau… tự cung tự cấp được nên rất ít khi đi chợ".
Chợ Vô Ngại (xã Vô Ngại) hoàn toàn vắng bóng kẻ mua người bán.
Khi phong trào xây dựng nông thôn mới được triển khai ở Bình Liêu, các cán bộ huyện rất lo lắng cho tiêu chí chợ nông thôn. Bởi thực tế, Bình Liêu chưa có chợ nào đạt chuẩn của Bộ Xây dựng như quy định trong chương trình xây dựng nông thôn mới. Để làm được chợ đúng như tiêu chí đề ra, huyện Bình Liêu sẽ phải chi ra ít nhất 250 tỷ đồng để hoàn thành chợ nông thôn cho 7 xã (trung bình khoảng 30-40 tỷ đồng/chợ). Trong khi theo Quyết định số 3972/QĐ – UBND của UBND tỉnh ngày 7-12-2009 về việc "Phê duyệt đề án xây dựng thí điểm kết cấu hạ tầng cấp xã theo mô hình nông thôn mới giai đoạn 2010-2015 tại các xã huyện khó khăn" thì khi xây dựng chợ, huyện chỉ được hỗ trợ tiền giải phóng mặt bằng, san nền, đường vào chợ, hệ thống điện nước đến chợ (khoảng 3-5 tỷ đồng) từ nguồn vốn xây dựng nông thôn mới. Còn lại khoảng 90% số tiền là do huyện tự lo. Hiện nay trên địa bàn huyện có 2 xã Hoành Mô, Đồng Văn chợ hoạt động tương đối hiệu quả vì nằm sát biên giới có cửa khẩu thông thương và xa chợ thị trấn, còn 5 xã khác nếu có xây chợ thì sau đó lại gần như bỏ không.
Tháng 2-2012, Ban xây dựng nông thôn mới tỉnh đã gửi văn bản về Văn phòng điều phối Ban chỉ đạo Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới đề nghị sửa chỉ tiêu 7. Sửa từ "Chợ nông thôn: Chợ đạt chuẩn của Bộ Xây dựng" thành "Chợ nông thôn xây dựng theo quy hoạch ngành đạt chuẩn Bộ xây dựng", vì lý do "một số xã không quy hoạch chợ do nhu cầu giao thương không cao, nếu phải đạt tiêu chuẩn theo Bộ Xây dựng rất lãng phí trong đầu tư… không nhất thiết phải mỗi xã có 1 chợ". Với cách làm này của Ban Xây dựng nông thôn mới tỉnh, sẽ bớt gánh nặng không chỉ cho Bình Liêu về tiêu chí chợ nông thôn mà cho đa số những huyện nghèo đang xây dựng nông thôn mới trong tỉnh ta.
Anh Vũ
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét